Vì sao thời trang thập niên 1990 phủ sóng sàn diễn Thu/Đông 2026?

Thời trang gắn với nhiều cột mốc và xu hướng quan trọng, nhưng hiếm có giai đoàn nào để lại ảnh hưởng đậm nét như thập niên 1990. Từ váy slip dress, quần jeans rộng, áo blazer cho đến những đôi giày boot combot và túi kẹp nách... vẫn xuất hiện dày đặc trên sàn diễn quốc tế lẫn trong tủ đồ của nhiều thế hệ. Quả thực, thập niên 1990 đánh dấu bước chuyển quan trọng của thời trang, đi từ sự phô trương với vai độn, bảng màu nóng và cảm giác xa hoa của những năm 1980 sang giản lược, tự nhiên và cá tính hơn thông qua những thiết kế thực dụng.

Nhiều diễn giải cho rằng thời trang những năm 1990 ra đời từ chính bối cảnh suy thoái kinh tế đầu thập niên, thúc đẩy tinh thần "less is more" (càng đơn giản càng tốt) trong chính bộ trang phục. Các nhà mốt xa xỉ giai đoạn này coi đây là nền tảng cho nhiều bộ sưu tập đáng nhớ, thậm chí mang tính bước ngoặt và đặt nền móng cho thẩm mỹ chung của giai đoạn này. Những thiết kế ra đời trong khoảng thời gian này như quần jeans rộng, áo thun graphic, áo blazer dáng rộng hay váy slip dress đều thể hiện tính linh hoạt, có thể dễ dàng kết hợp cho những phong cách khác nhau mà không bị ràng buộc bởi quy tắc cứng nhắc và cho phép người mặc tự do sáng tạo phong cách cá nhân.

Thập kỷ đáng nhớ của thời trang

Phong cách tối giản được định hình mạnh mẽ bởi những tên tuổi như Calvin Klein, Helmut Lang hay Prada. Bộ sưu tập Prada Spring 1998 của Miuccia Prada chính là cột mốc của xu hướng tối giản thập niên 1990. Trên sàn diễn, những bộ suit đơn sắc, chân váy lụa thanh mảnh và áo blouse cắt may chuẩn xác chia sẻ cùng một bảng màu trung tính và thanh lịch như trắng, đen, xanh navy và be. Prada đưa các chi tiết nhỏ như đôi guốc lụa mang tính biểu tượng hay những chiếc váy lụa mềm mại để tạo chiều sâu cho trang phục, tạo nên tổng thể những thiết kế kín đáo và sang trọng.

Một năm sau đó, Hermès Spring 1999 của nhà thiết kế Martin Margiela khẳng định triết lý tối giản của thập niên bằng một bộ sưu tập sử dụng những chất liệu tự nhiên như lanh và cotton, với phom dáng gọn gàng, thanh lịch. Những chiếc váy lanh cắt may sắc nét, quần âu ống suông và giày xăng đan dây mảnh tạo nên dáng vẻ xa xỉ và thầm lặng, một khái niệm đang trở lại mạnh mẽ trong thời trang đương đại. Những thiết kế của Margiela trong giai đoạn này đều được đánh giá có thể nằm trong tủ đồ nhiều năm mà chẳng lỗi thời, với sự thanh lịch vượt thời gian là cảm hứng chủ đạo.

Trong khi đó, thời trang Mỹ của thập niên 1990 lại thể hiện sự cân bằng giữa phong cách tối giản và đời thường. Ralph Lauren Fall 2000 (dù ra mắt ngay ngưỡng chuyển giao thiên niên kỷ) cũng mang tinh thần của thập niên 90 với những bộ suit đen được cắt may hoàn hảo, áo blouse lụa màu ngà hay áo khoác da sang trọng tạo nên một hình ảnh thanh lịch nhưng thực tế hàng ngày. Ralph Lauren kết hợp vẻ đẹp cổ điển với sự thoải mái, biến những trang phục vốn thuộc thế giới công sở thành phong cách sống thường nhật. Ngoài phong cách tối giản, một dòng chảy quan trọng khác của thời trang 1990 là grunge, phong cách nổi loạn xuất phát từ văn hóa âm nhạc Seattle. Từ những chiếc áo sơ mi nỉ mỏng, quần jeans bạc màu đến bốt đế cao... tất cả đều mang tinh thần chống lại sự hào nhoáng của thời trang truyền thống. Khi Marc Jacobs trình làng bộ sưu tập Perry Ellis Spring/Summer 1993, grunge trở thành điểm nhấn của sàn diễn cao cấp với áo sơ mi kẻ caro, váy slip dress kết hợp bốt quân đội và áo cardigan dáng rộng. Bộ sưu tập gây tranh cãi lớn và thậm chí khiến Jacobs mất việc tại Perry Ellis, nhưng khi grunge trở thành xu hướng, bộ sưu tập này lại trở thành một trong những khoảnh khắc mang tính biểu tượng nhất của giai đoạn 1990.

Đâu đó giữa sự thanh lịch giản tiện và nổi loạn đó, một xu hướng cân bằng hơn hình thành, đi cùng với đó là một cách thể hiện sự gợi cảm mới. Gucci Fall 1996 dưới bàn tay Tom Ford là ví dụ điển hình. Bộ sưu tập này kết hợp giữa cảm giác xa hoa cổ điển và vẻ gợi cảm hiện đại, được thể hiện qua thiết kế váy nhung ôm sát cơ thể, áo sơ mi lụa mở cúc sâu hay quần da bóng bẩy. Với bộ sưu tập huyền thoại này, Tom Ford đã biến Gucci từ một thương hiệu đang suy yếu thành biểu tượng của sự quyến rũ thời thượng, và những thiết kế của Ford trong thập niên 1990 vẫn được trích dẫn liên tục trong nhiều bộ sưu tập hiện đại.

Trang phục là một phần của thế giới thời trang, phần còn lại, chính là những siêu mẫu. Nhiều cái tên như Linda Evangelista, Cindy Crawford, Naomi Campbell và Christy Turlington thoát khỏi hình ảnh những cô nàng người mẫu vô hồn, thậm chí khi bốn siêu mẫu này cùng sải bước trên sàn diễn Versace năm 1991, họ nổi tiếng đến mức nhiều người cho rằng họ còn thu hút sự chú ý hơn cả quần áo. Thời kỳ này đánh dấu lần đầu tiên người mẫu trở thành người nổi tiếng đúng nghĩa, xuất hiện trên quảng cáo, truyền hình và cả văn hóa đại chúng. Sự xuất hiện của Kate Moss cùng khái niệm “heroin chic”, với vẻ ngoài gầy gò, đôi mắt mơ màng và phong cách chụp ảnh trong bối cảnh đô thị bụi bặm cũng khiến thời trang thập niên 1990 trở nên đáng nhớ hơn.

Các nhà thiết kế cho rằng giai đoạn cuối thập niên 1990 đại diện cho một thời kỳ lạc quan, đơn giản và ít có những xu hướng nhất thời hơn so với hiện tại. Ngoài yếu tố hoài niệm, phong cách này cũng phù hợp với bối cảnh thời trang đương đại với phom dáng đơn giản, chất liệu cao cấp, và những thiết kế bền vững theo thời gian. 

Chiếm lĩnh sàn diễn Thu/Đông 2026

Nếu những mùa thời trang trước bị chi phối bởi Y2K hay chủ nghĩa tối đa, mùa Thu/Đông 2026 đánh dấu sự trở lại mạnh mẽ của thẩm mỹ thập niên 1990. Các nhà thiết kế không chỉ tái hiện lại hình ảnh của giai đoạn này mà còn khai thác tinh thần tối giản, quyến rũ cũng như tận dụng kết cấu và đường may sắc nét. Nhiều nhà mốt lớn tìm về chính di sản của chính họ trong thập niên này. Từ New York đến Milan và Paris, các bộ sưu tập đều cho thấy sự trở lại mạnh mẽ của váy lụa, thiết kế may đo tối giản, áo khoác dài bằng da, đầm ôm trong bảng màu trung tính, những yếu tố từng gắn liền với thời trang thập niên 1990.

Một trong những bộ sưu tập gây chú ý nhất là của Gucci dưới bàn tay giám đốc sáng tạo Demna, nhằm tái hiện thời kỳ hoàng kim dưới thời Tom Ford. Trên sàn diễn FW26, các thiết kế mang đậm vẻ gợi cảm đặc trưng của Gucci giai đoạn 1995 đến 1999 như váy mini bó sát, áo ren xuyên thấu, quần cạp thấp và áo khoác da ôm sát cơ thể xuất hiện trong sự trầm trồ của giới mộ điệu, đặc biệt gây ấn tượng với bảng màu thiên về đen, đỏ burgundy và xanh lục kết hợp cùng phụ kiện kim loại ánh vàng và giày cao gót mũi nhọn. Một số thiết kế váy lụa dây mảnh và đường cắt tối giản, gợi nhắc trực tiếp đến hình ảnh các siêu mẫu như Kate Moss hay Amber Valletta trên sàn diễn Gucci cuối thập niên 1990. Tuy nhiên, phiên bản 2026 được hiện đại hóa với phom dáng sắc nét hơn và chất liệu cao cấp hơn, tạo nên sự cân bằng giữa hoài niệm và hiện đại.

Marc Jacobs cũng mang đến một bộ sưu tập đậm tinh thần thời trang tối giản của cuối thế kỷ XX. Nhà thiết kế này tìm về những kiểu dáng từng xuất hiện trong những bộ sưu tập của chính mình vào cuối thập niên 1990, đồng thời lấy cảm hứng từ phong cách tối giản của Helmut Lang và Jil Sander trong thời kỳ đó. Các người mẫu bước ra trong bộ suit vải flannel xám dáng suông, áo khoác cổ đứng, váy ôm đơn sắc và áo len cổ lọ mỏng. Jacobs dường như muốn nhắc lại thời điểm mà thời trang được định nghĩa bởi cấu trúc, chất liệu và phom dáng, tinh thần khiến thời trang thập niên 1990 khó có thể lỗi thời. Trong khi đó, Calvin Klein tiếp tục khai thác di sản tối giản vốn đã gắn liền với thương hiệu từ thập niên 1990. Bộ sưu tập FW26 tập trung vào những thiết kế thanh mảnh và gợi cảm tinh tế với váy lụa dài, váy ôm cổ vuông, áo khoác len dáng thẳng và quần may đo cạp cao. Bảng màu được tiết chế với đen, trắng, be và xám nhạt, cũng là những gam màu từng làm nên phong cách đặc trưng của Calvin Klein trong giai đoạn hoàng kim.

Tinh thần thanh lịch tối giản này cũng được tiếp nối trong bộ sưu tập của The Row của Mary-Kate và Ashley Olsen. Các thiết kế như áo khoác cashmere dài chạm mắt cá, váy ôm bằng len và quần may đo rộng mang phom dáng thanh mảnh... một tái hiện trực tiếp của thẩm mỹ cuối thập niên 1990. Tương tự, Khaite tái hiện hình ảnh “model off-duty” quen thuộc của thập niên này với áo khoác da dáng rộng, váy lụa màu sâm panh và bốt cao cổ. Proenza Schouler cũng tiếp cận thập niên 1990 theo hướng may đo hiện đại. Bộ sưu tập FW26 có thiết kế áo blazer vai vuông, bộ suit bằng len mỏng và váy midi cắt xẻ tinh tế, gợi nhắc phong cách chic công sở phổ biến trong những năm 1996–1999. Trong khi đó, Toteme khai thác tủ đồ tối giản với những thiết kế áo khoác len dáng thẳng hay quần may đo trung tính.

Tại London, JW Anderson cũng mang đến những thiết kế váy liền, một biểu tượng của thời trang thập niên 1990, nhưng kết hợp với áo len rộng và áo khoác bomber. Ở Milan, Prada cũng quay trở lại với những thiết kế mang dấu ấn của các bộ sưu tập 1994 đến 1999, điển hình với váy nylon tối giản, cardigan mỏng, váy bút chì hay thậm chí những đôi guốc lụa "kinh điển"... đây đều là những thiết kế từng làm nên cuộc cách mạng tối giản của thương hiệu này.

Trong khi đó, Jil Sander tiếp tục khai thác di sản tối giản vốn đã gắn liền với tên tuổi của mình từ thập niên 1990. Bộ sưu tập FW26 nổi bật với áo khoác len cấu trúc sắc nét, váy bó đơn sắc và những bộ suit may đo cùng đường cắt chính xác và phom dáng thanh mảnh. Saint Laurent lại mang đến tinh thần "nổi loạn hơn" của cuối thế kỷ XX với khoác blazer vai rộng, áo khoác da dáng dài và váy mini đơn giản.

Sàn diễn Thu - Đông 2026 cho thấy sự trở lại mạnh mẽ của thẩm mỹ thập niên 1990, nhưng bằng chất liệu và phom dáng hiện đại hơn, biến thập niên 1990 trở thành một nền tảng thẩm mỹ mới cho thời trang đương đại cũng như những bất ngờ thú vị cho người yêu thời trang.