Những công trình quốc tế của kiến trúc sư tự học Tadao Ando

"Kiến trúc phải được cảm nhận từ bên trong. Đó là một trải nghiệm vật lý. Kiến trúc tốt luôn tạo dựng mối quan hệ với người xem. Có lẽ, không có hình thức nghệ thuật nào giàu cảm xúc hơn," chủ nhân giải thưởng danh giá Pritzker - Kiến trúc sư tự học người Nhật Bản Tadao Ando chia sẻ về triết lý thiết kế của mình. Từ điểm nhìn này, Tadao Ando không chỉ mang đến cho Nhật Bản những công trình có ảnh hưởng quan trọng, mà còn truyền tải những triết lý phương Đông sâu sắc của mình ở nhiều công trình trên thế giới.

Sự hiện diện của những công trình này khẳng định vai trò quan trọng của kiến trúc sư Tadao Ando trong việc đặt kiến trúc châu Á vào bối cảnh toàn cầu hoá, nơi mỗi công trình là một tác phẩm, một đại sứ văn hoá. Mỗi công trình dưới đây đều thấm nhuần triết lý của ông về việc "cân bằng giữa lý tưởng và hiện thực, nằm giữa hư cấu và thực chất", nơi kiến trúc phải khuấy động được cảm xúc với cuộc sống và môi trường xung quanh. Với nhiều dự án rải khắp 6 châu lục, một trong những công trình quan trọng nhất của ông toạ lạc ở Paris (Pháp) – Bourse du Commerce.

Modern Art Museum of Fort Worth

Bảo tàng Nghệ thuật Hiện đại Fort Worth là một bảo tàng nghệ thuật hậu Thế chiến II tại Fort Worth (Texas, Mỹ), được thành lập vào năm 1892. Đây là công trình kiến ​​trúc được biết đến bởi những hình khối mạnh mẽ, sử dụng vật liệu đơn giản như bê tông, kính và thép. Việc sử dụng kính thay cho tường bao quanh hồ bơi nhân tạo khiến bảo tàng có cảm giác như đang trôi trên mặt nước.

Các không gian trưng bày cũng được sắp xếp theo cơ sở hình khối đơn giản, tận dụng tối đa ánh sáng tự nhiên nhằm tôn vinh hơn 3.000 tác phẩm của nhiều nghệ sĩ nổi tiếng nước Mỹ như Anselm Kiefer, Robert Motherwell, Pablo Picasso, Jackson Pollock, Gerhard Richter, Susan Rothenberg, Richard Serra, Andres Serrano, Cindy Sherman và Andy Warhol. Đặc điểm nổi bật trong khu phức hợp là ba tầng nằm dưới nước với mái vòm rộng giúp che chắn các tác phẩm nghệ thuật khỏi ánh sáng trực tiếp ban ngày.

Langen Foundation

Tòa nhà của Quỹ Langen (Đức) là bảo tàng chuyên trưng bày các tác phẩm nghệ thuật phương Đông, được Tadao Ando thiết kế lấy cảm hứng đậm nét từ triết lý Nhật Bản. Với phong cách kiến trúc đặc trưng, sử dụng những vật liệu cơ bản như bê tông cốt thép, kính và thép, bảo tàng là một khối nhà hai lớp, cùng khu phức hợp riêng biệt cho các triển lãm tạm thời nằm một nửa dưới lòng đất.

Điểm đặc biệt của công trình còn nằm ở lối đi vào bảo tàng - một lỗ khoét trên tường bê tông hình bán nguyệt, dẫn đến con đường bao quanh bởi hàng cây anh đào gợi đậm nét đến những khu nhà vườn Đông Á.

Bourse du Commerce

Sở Giao dịch Thương mại Paris gắn liền với những cột mốc quan trọng trong lịch sử Paris, được xây dựng vào thế kỷ 16, và được tân trang lại vào năm 1889 để trở thành Sở Giao dịch Thương mại Paris. Tọa lạc tại trung tâm Paris hướng ra phố Rue du Louvre, tòa nhà này là biểu tượng cho lịch sử và kiến ​​trúc của thành phố. Tầm quan trọng của toà nhà này cho thấy việc lựa chọn Tadao Ando cho dự án trùng tu có ý nghĩa đặc biệt quan trọng và khẳng định tầm ảnh hưởng của kiến trúc sư này trên bản đồ kiến trúc hiện đại thế giới.

Lấy cảm hứng từ cuộc đối thoại giữa kiến ​​trúc và bối cảnh, giữa di sản và sáng tạo đương đại, thiết kế của Ando lồng ghép các yếu tố kiến ​​trúc đương đại với điểm nhấn là bức tường bê tông hình trụ rộng 29 mét, cao 9 mét, được đặt vào sảnh tròn trung tâm bên dưới mái vòm kính biểu tượng của tòa nhà nhằm tạo nên sự tương phản ấn tượng nhưng hài hòa với cấu trúc cổ điển của tòa nhà. Cách tiếp cận tối giản của Ando không chỉ giúp tôn vinh vẻ đẹp lịch sử của không gian, mà còn kiến tạo môi trường cho nghệ thuật, sự sáng tạo và những suy tư của khách ghé thăm.

Bonte Museum

Kiến trúc Bảo tàng Bonte tại Jeju (Hàn Quốc) cũng chịu ảnh hưởng bởi đặc trưng phong cách thiết kế của Tadao Ando: Những khối hình học bằng bê tông lộ thiên giữa không gian thiên nhiên gồm yếu tố hồ nước phản chiếu, núi, cây, và cảnh quan xinh đẹp của đảo Jeju. Thiết kế hoà nhập trong tự nhiên mang đến trải nghiệm không gian ấn tượng, nơi ánh sáng và thiên nhiên trở thành một phần của triển lãm, và bố cục theo dạng đường đi giống như mê cung nhằm khuyến khích du khách di chuyển theo tốc độ của riêng mình và mang đến một hành trình chiêm nghiệm qua không gian.

Bảo tàng Bonte là nơi mang đến cuộc đối thoại giữa những kiệt tác của nghệ thuật hiện đại thế giới từ những hoạ sĩ danh tiếng như Pablo Picasso, Salvador Dalí, Nam June Paik, Yayoi Kusama và Andy Warhol với tác phẩm thủ công truyền thống Hàn Quốc. Yếu tố này cũng được thể hiện qua thiết kế kiến trúc của Tadao Ando.

Dubai Museum of Art 

Dự án dù chỉ mới công bố thiết kế, nhưng đã nhận được sự chú ý lớn từ những "fan" hâm mộ kiến trúc sư Tadao Ando.

Thiết kế Dubai Museum of Art nhấn mạnh sự hài hòa với các yếu tố tự nhiên, lấy cảm hứng từ hai biểu tượng di sản của Dubai là biển cả và ngọc trai. Bảo tàng có mặt tiền cấu trúc xoắn trên một hòn đảo nhân tạo như mũi tàu, hoà quyện với mặt nước và bầu trời. Bề mặt này cũng phản chiếu ánh sáng thay đổi trong ngày, với hệ thống cửa sổ hình tam giác mang ánh sáng tự nhiên vào các phòng triển lãm.

Kiến trúc của bảo tàng là cuộc đối thoại giữa thiên nhiên, nước và tinh thần con người, nơi cảm xúc được tiết chế trong vẻ đẹp thanh lịch vượt thời gian của không gian kiến trúc tối giản.