Milan Design Week 2025: Thiết kế vị nhân sinh (Phần 1)

Mỗi dịp Xuân về, du khách đến thành phố Milan (Italia) không chỉ chứng kiến thiên nhiên giao mùa khởi sắc sau những ngày Đông lạnh lẽo, mà còn cảm nhận những nhịp đập sáng tạo nội thất rộn ràng sống động khi Milan Design Week khai mạc.

Diễn ra từ ngày 08 - 13/4/2025, Tuần lễ Thiết kế Milan 2025 là tâm điểm thường niên của cộng đồng nội thất và thiết kế toàn cầu, với “trái tim” là Salone del Mobile - Hội chợ nội thất danh giá nhất thế giới đã bước sang kỳ tổ chức thứ 63 mà vẫn không hề mất đi sức hút nguyên bản vốn có khi quy tụ hơn 2100 đơn vị tham gia trưng bày đến từ 37 quốc gia, biến Milan trở thành “Thủ phủ thiết kế của thế giới”.

Điều đặc biệt của kỳ Salone del Mobile năm nay là dòng chảy nghệ thuật thiết kế và nội thất không chỉ gói gọn dưới những mái vòm của Trung tâm triển lãm Fiera Milano Rho, mà len lỏi đến mọi góc phố, mọi con hẻm của thành phố Milan, qua những triển lãm nhiếp ảnh, nghệ thuật sắp đặt cho đến những buổi trò chuyện mang tinh thần thiết kế đương đại, giữa những tên tuổi lớn trong ngành và các cư dân lẫn du khách, truyền tải thông điệp chủ đạo đậm tính nhân văn của chiến dịch truyền thông cho Salone del Mobile năm nay - “Thought for Humans.”

Salone del Mobile.Milano đã “làm nóng” bầu không khí sáng tạo trên những con phố thành Milan ngay từ trước ngày khai mạc chính thức. Mở đầu là “Vernissage” - Triển lãm của nhiếp ảnh gia người Mỹ Bill Durgin thu hút những ánh mắt hiếu kỳ giữa dòng người nhộn nhịp bước đi trên phố đi bộ trung tâm Via Dante, khi mỗi tác phẩm là một hành trình khám phá mối quan hệ gắn bó giữa con người và thiết kế, giữa sáng tạo và công năng.

Nếu Vernissage đánh thức cảm xúc bằng nghệ thuật thị giác, thì “Design Kiosk” là nơi câu chuyện được chuyển hóa thành cuộc đối thoại sống động giữa nhà thiết kế và người dùng. Một không gian văn hóa trong hình dáng một hiệu sách xuất hiện tạm thời trên phố, là nơi diễn ra những buổi trò chuyện, tọa đàm giữa những người làm thiết kế và yêu thiết kế.

Ở bên trong Fiera Milano Rho, ban tổ chức Salone del Mobile cũng dành không gian tôn vinh các tài năng trẻ dưới 35 tuổi qua giải thưởng SaloneSatellite Award lần thứ 14 với chủ đề “New Craftsmanship: A New World” (Thủ công mới: Một thế giới mới).

Vượt qua gần 130 ứng cử viên, Kazuki Nagasawa (studio Super Rat, Nhật Bản) đã giành giải quán quân với bộ sưu tập “Utsuwa-Juhi Series” lấy cảm hứng từ nghệ thuật thủ công Nhật Bản. Tác phẩm quy tụ những thiết kế bình chứa có phom dáng tự do, sử dụng vỏ cây làm chất liệu chủ đạo kết hợp kỹ thuật nhuộm truyền thống, góp phần giảm thiểu tác động đến môi trường trong quá trình sản xuất.

Những phản hồi tích cực năm 2024 đã mang Talks & Round Tables (Bàn tròn Đối thoại) trở lại với loạt đối thoại văn hóa thiết kế xoay quanh chủ đề Drafting Futures (Kiến tạo Tương lai). Tương tự, thành công của sự kiện The City of Lights (Thành phố Ánh sáng) năm 2023 cũng đã mở đường cho sự trở lại của Euroluce - Triển lãm được tổ chức hai năm một lần dành cho cộng đồng đam mê thiết kế ánh sáng.

Năm 2025 còn đặc biệt hơn với màn “debut” của “The Euroluce International Lighting Forum”, diễn đàn chia sẻ kiến thức và những phát kiến hướng đến tương lai của nghệ thuật thiết kế ánh sáng, với chủ đề mở màn là Light for Life. Light for Spaces (Thắp sáng không gian và cuộc sống) thể hiện qua chuỗi chia sẻ và tọa đàm với sự tham gia của 20 diễn giả quốc tế chia sẻ tầm nhìn, kinh nghiệm, kết quả nghiên cứu và ứng dụng thiết kế nhằm mang đến hình dung về tương lai của thiết kế ánh sáng.

Mỗi không gian, một thông điệp

Cộng hưởng hiệu ứng từ triển lãm Euroluce, nhiều thông điệp nghệ thuật đã chạm đến tầng sâu cảm xúc, qua một loạt tác phẩm sắp đặt quy mô lớn tôn vinh ngôn ngữ của ánh sáng.

Mother - Robert Wilson

Tác phẩm đánh thức đa giác quan của đạo diễn sân khấu Robert Wilson được sắp đặt trong không gian huyền ảo của bảo tàng Museo della Pietà Rondanini, như lời tri ân dành cho pho tượng dang dở của Michelangelo. “Mother” mở ra những chiêm nghiệm về bản chất của thời gian và không gian.

Một cuộc đối thoại giữa ánh sáng, bóng tối và âm thanh, nơi nghệ thuật trở thành hơi thở, âm nhạc trở thành kiến trúc của sự tĩnh lặng, và ánh sáng phơi bày bản chất thuần khiết của hình thể.

Library of Light - Es Devlin

Trong năm diễn ra Euroluce, “thi sĩ ánh sáng” Es Devlin cũng tái định nghĩa trải nghiệm thị giác như một hình thái của tri thức thông qua tác phẩm Library of Light (Thư viện Ánh sáng) đặt trong sân Cortile d’Onore của Pinacoteca di Brera, một trong những không gian triển lãm mang tính biểu tượng của Milan. Giá sách khổng lồ chứa hơn 3000 đầu sách có đường kính 18 mét này ngày đêm xoay quanh trục, tạo thành những vũ điệu ánh sáng kỳ ảo vào mọi thời điểm trong ngày.

Niềm tin của Devlin vào sức sống của thư viện còn được thể hiện qua chuỗi hoạt động đọc sách tập thể, với hàng ngàn đầu sách được nhà xuất bản Feltrinelli lựa chọn và trao tặng, xoay quanh chủ đề Thought for Humans. (Ý niệm vị Nhân sinh). Khách được mời gọi tham quan, đọc sách và góp sách cho thư viện, chung tay mở rộng kho lưu trữ cộng đồng này trong những ngày triển lãm mở cửa đón công chúng. Sau đó, các cuốn sách sẽ được đưa vào Hệ thống Thư viện Milan, tiếp tục hành trình qua những bàn tay và tâm trí của các độc giả khác.

Villa Héritage - Pierre-Yves Rochon

Nằm trong chuỗi triển lãm mới A Luxury Way (Phong cách Xa xỉ) khắc họa nghệ thuật thiết kế như ngôn ngữ nối liền truyền thống và cách tân qua những cuộc đối thoại giữa quá khứ và tương lai, tác phẩm “Villa Héritage” của nhà thiết kế người Pháp Pierre-Yves Rochon mở ra những không gian đa sắc màu mời gọi khách tham quan thấu hiểu hơn giá trị của thẩm mỹ và thời gian.

Lối vào bí ẩn của Villa Héritage là khúc dạo đầu huyền ảo cho toàn bộ triển lãm - một hành trình lần lượt khám phá từng căn phòng mang thông điệp riêng. Tại phòng vẽ (Drawing Room), mối liên hệ giữa opera và thiết kế được khai phá với tính kịch hóa được đặt làm trung tâm. Còn thiết kế phòng ăn (Dining Room) lại trở thành ngôn ngữ của lòng hiếu khách. Thư viện (The Library) đặt trọng tâm truyền thừa tri thức và kỹ nghệ thủ công, trong khi phòng tắm (Bathroom) xóa nhòa ranh giới giữa hiện thực và miền ảo ảnh qua những tấm gương. Nếu như phòng ngủ (Bedroom) là bản hoan ca của màu sắc, thì Winter Garden (Khu vườn Mùa đông) lại biến thành điểm gặp gỡ giữa kiến trúc và thiên nhiên. Căn phòng thưởng nhạc (Music Room), như một khoảng lặng cần thiết, là nơi âm thanh, chất liệu và kiến trúc đồng điệu trong một cuộc đối thoại đong đầy cảm xúc.

La dolce attesa - Paolo Sorrentino

Triển lãm sắp đặt của đạo diễn người Italy là một thể nghiệm sử dụng ngôn ngữ thiết kế để khắc họa cảm xúc chờ đợi - với mọi cung bậc từ căng thẳng, hồi hộp, lo âu đến mất kiên nhẫn.

Trong kỷ nguyên con người ngày càng sợ bị bỏ lỡ, hành trình tái khám phá cảm giác chờ đợi trong không gian mang màu sắc siêu thực như “La dolce attesa” cũng đồng thời truyền tải thông điệp sâu sắc: Mỗi người cần dành thời gian lắng nghe bản thân nhiều hơn.