Không gian của nghệ thuật đương đại Việt Nam 2026 (Phần 1)

Chưa bao giờ việc tìm kiếm không gian nghệ thuật ở Việt Nam dễ dàng đến vậy, với hàng loạt các Gallery độc lập mang đến nhiều triển lãm đa dạng ở những thành phố lớn khắp cả nước. Nhờ những không gian này, đời sống nghệ thuật tại Việt Nam bước vào một giai đoạn đầy sôi động, góp phần định hình bối cảnh nghệ thuật đương đại và giới thiệu tác phẩm của các nghệ sĩ trong và ngoài nước đến giới mộ điệu. Bên cạnh hệ thống bảo tàng và phòng tranh truyền thống, một thế hệ gallery độc lập và không gian nghệ thuật đương đại cũng trở nên ngày càng phong phú, mang đến cách tiếp cận nghệ thuật cởi mở hơn, thử nghiệm và gắn bó với cộng đồng sáng tạo hơn.

Những không gian này không chỉ là nơi trưng bày tác phẩm, mà còn là nơi nghệ sĩ gặp gỡ khán giả, nơi các giám tuyển trẻ thử nghiệm ý tưởng, và góp phần thúc đẩy nghệ thuật để trở thành một phần của đời sống đô thị. Từ Hà Nội đến TP.HCM hay Huế, mạng lưới không gian nghệ thuật đương đại này đang từng bước định hình một bản đồ nghệ thuật mới cho Việt Nam.

Manzi Art Space

Manzi Art Space là một trong những không gian nghệ thuật độc lập tiêu biểu tại Hà Nội, tọa lạc trên con phố yên tĩnh Phan Huy Ích giữa khu phố cổ và hồ Tây. Định hình như một trung tâm sáng tạo đa ngành, Manzi hướng tới việc giới thiệu và nuôi dưỡng nghệ thuật đương đại tại Việt Nam thông qua nhiều hình thức hoạt động như triển lãm thị giác, tọa đàm, workshop, ra mắt sách, chiếu phim và các buổi trình diễn âm nhạc hay múa thử nghiệm. Một số dự án tiêu biểu có thể kể đến như triển lãm “Birdsong” của họa sĩ Trần Trung Tín (2023), trưng bày hơn 30 tác phẩm được vẽ trên giấy báo và giấy ảnh từ giai đoạn 1969–1973, phản ánh những suy tư cá nhân trong bối cảnh chiến tranh.

Một dự án nổi bật khác là triển lãm ảnh “Hà Nội 1967–1975” của nhiếp ảnh gia Đức Thomas Billhardt, giới thiệu khoảng 130 bức ảnh tư liệu về đời sống Hà Nội trong thời chiến, được tổ chức cùng nhiều buổi tọa đàm và ra mắt sách. Bên cạnh đó, triển lãm nhóm “Extended Realities” quy tụ các nghệ sĩ như Phan Thảo Nguyên, Nguyễn Huy An và Võ Trân Châu đã khai thác các chủ đề về ký ức, lịch sử và thời gian thông qua video art, sắp đặt và hội họa đa phương tiện.

Ngoài ra, không gian này cũng mang đến nhiều dự án nghệ thuật thử nghiệm và trình diễn liên ngành, ví dụ như chương trình cine-concert “Refraction” kết hợp trình chiếu phim thử nghiệm với âm nhạc trực tiếp của các nghệ sĩ âm thanh trẻ Hà Nội như Nhung Nguyễn và Hồ Trâm Anh. Manzi cũng khởi xướng sự kiện nghệ thuật cộng đồng “Art For You”, một hội chợ nghệ thuật giá hợp lý đầu tiên tại Việt Nam quy tụ hơn 200 nghệ sĩ và hàng trăm tác phẩm mỗi năm nhằm mở rộng công chúng sưu tầm nghệ thuật và hỗ trợ nghệ sĩ trẻ. Với hai địa điểm gồm không gian café và cửa hàng nghệ thuật tại 14 Phan Huy Ích và không gian triển lãm tại 2 ngõ Hàng Bún, Manzi ghi dấu ấn trong lòng người yêu nghệ thuật Hà Nội như một môi trường cởi mở để nghệ sĩ, học giả và công chúng gặp gỡ, trao đổi ý tưởng.

Cúc Gallery

Toạ lạc tại tầng 47 Keangnam Hanoi Landmark Tower A (Hà Nội), CUC Gallery là một trong những Gallery đương đại nổi bật nhất Hà Nội với chương trình trưng bày đa dạng trải rộng từ hội họa, bản vẽ, nhiếp ảnh, điêu khắc, sắp đặt, video và các tác phẩm in nghệ thuật. Trong nhiều năm qua, CUC Gallery được biết đến bởinhieeuf triển lãm đáng chú ý, phản ánh rõ định hướng kết nối giữa các thế hệ nghệ sĩ và sự phát triển của mỹ thuật đương đại Việt Nam. Một trong những dự án tiêu biểu là “7 Years: A Metamorphosis” (2019–2020), triển lãm kỷ niệm bảy năm hoạt động của CUC Gallery, quy tụ nhiều nghệ sĩ như Nguyễn Trung, Đỗ Hoàng Tường, Tulip Duong và Lý Trần Quỳnh Giang.

Bên cạnh đó, CUC Gallerycòn tổ chức nhiều triển lãm cá nhân và dự án hợp tác quốc tế như “Hidden Moment From The East: An Internet Troll” (2023) của nghệ sĩ trẻ Nguyễn Ngọc Vũ, khai thác sự giao thoa giữa văn hóa internet và hình ảnh nghệ thuật truyền thống, các triển lãm cá nhân như “Where They Turn To” của Lý Trần Quỳnh Giang hay “The Land of Energy” của Ngọc Nâu phản ánh các hoạt động thực hành nghệ thuật thử nghiệm và giới thiệu tiếng nói mới trong mỹ thuật Việt Nam của Gallery này. Các triển lãm tại CUC Gallery thường được xây dựng dựa trên quá trình nghiên cứu chuyên sâu, tuyển chọn kỹ lưỡng và nhận được nhiều đánh giá tích cực từ giới chuyên môn.

Galerie Quynh

Galerie Quynh (118 Nguyễn Văn Thủ, Phường Tân Định, Thành phố Hồ Chí Minh) là một trong những gallery nghệ thuật đương đại có ảnh hưởng lớn tại Việt Nam, được sáng lập năm 2000 bởi Quynh Pham và Robert Cianchi. Ban đầu, dự án ra đời như một nguồn tư liệu giáo dục phi lợi nhuận trực tuyến nhằm ghi chép và lưu trữ sự phát triển của nghệ thuật đương đại Việt Nam. Galerie Quynh mở không gian trưng bày vật lý vào năm 2003 với các chương trình triển lãm luân phiên nghệ thuật đương đại.

Trong hơn hai thập niên hoạt động, Galerie Quynh thường xuyên hợp tác với nghệ sĩ, giám tuyển và các tổ chức văn hóa trong nước cũng như quốc tế, đồng thời khởi xướng nhiều dự án cộng đồng phi lợi nhuận do nghệ sĩ điều hành như Sao La hay CáRô. Danh sách nghệ sĩ của gallery phản ánh sự đa dạng về thế hệ và thực hành nghệ thuật, với nhiều gương mặt nổi bật của mỹ thuật đương đại Việt Nam và quốc tế như Tiffany Chung, Đặng Nghĩa, Nadège David, Đỗ Thành Lăng, Hà Mạnh Thắng, Nguyễn Quang Huy, Hoàng Dương Cầm, Nguyễn Trọng Gia, Tuấn Andrew Nguyễn, Sandrine Llouquet, Keen Souhlal, tập thể nghệ thuật The Propeller Group, Ngô Đình Bảo Châu, Will Thurman, Trần Văn Thảo, Nguyễn Huy An, Trúc-Anh, Liên Trương, Nguyễn Mạnh Hùng và Võ Trần Châu...

Không gian phòng trưng bày của Galerie Quynh thể hiện sự linh hoạt, thay đổi theo từng ý tưởng triển lãm và luôn thu hút công chúng đến tham quan mỗi khi có các triển lãm mới. Thông qua các chương trình triển lãm và dự án hợp tác quốc tế, Galerie Quynh cũng góp phần quan trọng đưa nghệ thuật đương đại Việt Nam đến gần hơn với mạng lưới nghệ thuật toàn cầu.

Vin Gallery

Vin Gallery (35/8 Nguyễn Văn Đậu) được thành lập năm 2012 tại TP.HCM với mục tiêu xây dựng một nền tảng nghệ thuật đương đại vượt ra khỏi các ranh giới địa lý và văn hóa, khám phá cách các thực hành nghệ thuật hình thành và biến đổi trong bối cảnh hậu toàn cầu hóa và tập trung vào nghệ sĩ Việt Nam cũng như Đông Nam Á. Thông qua cách tiếp cận giám tuyển chú trọng vào những thực hành nghệ thuật nảy sinh tại các giao điểm văn hóa, các chương trình của Vin Gallery giới thiệu nhiều nghệ sĩ đến từ các bối cảnh khác nhau như Katharina Arndt, Lý Trực Sơn, Richard Streitmatter-Tran, Trần Trọng Vũ hay bộ đôi Orejarena & Stein, cùng nhiều nghệ sĩ quốc tế khác.

Vin Gallery cũng là nơi trưng bày những triển lãm chú trọng đến bản sắc và ký ức văn hóa, như triển lãm cá nhân của Trần Trọng Vũ, Lý Trực Sơn, triển lãm nhóm quy tụ các nghệ sĩ quốc tế như bộ đôi Orejarena & Stein hay nghệ sĩ Trung Quốc Liang Yujue cũng đã góp phần mở rộng đối thoại giữa nghệ thuật Việt Nam và bối cảnh nghệ thuật toàn cầu. Sự mở rộng không gian đến Thượng Hải đánh dấu bước phát triển mới của Vin Gallery trong việc xây dựng kho tư liệu và mạng lưới nghiên cứu về nghệ thuật đương đại châu Á, cũng như kết nối và mở rộng mạng lưới nghệ sĩ khu vực.

Trung tâm Nghệ thuật Lê Bá Đảng

Lebadang Memory Space ra đời từ ước nguyện còn dang dở của hoạ sĩ Lê Bá Đảng về một không gian nơi ông có thể tự do sáng tạo và trưng bày tác phẩm với quy mô và chiều kích trọn vẹn. Sau khi họa sĩ qua đời năm 2015, bà Lê Cẩm Tế (người cộng sự thân thiết của ông trong hơn một thập kỷ) đã quyết tâm hiện thực hóa mong ước này. Trên một ngọn đồi tại Hương Thủy (Thừa Thiên Huế), Không gian Lưu niệm Lebadang chính thức mở cửa vào năm 2019.

Kiến trúc của bảo tàng được lấy cảm hứng trực tiếp từ một tác phẩm cắt giấy của họa sĩ, được chuyển hóa thành tòa nhà triển lãm giữa khu vườn rộng với nhiều loài cây và hoa mà ông yêu thích. Bên trong không gian này hiện trưng bày hàng trăm tác phẩm thuộc nhiều giai đoạn sáng tác của Lê Bá Đảng, đa dạng về thể loại từ hội họa, điêu khắc, phù điêu cho đến các tác phẩm trên giấy, cùng nhiều kỷ vật cá nhân do bà Myshu (vợ ông Lê Bá Đảng) trao tặng và các tác phẩm mà họa sĩ từng ủy thác cho bà Cẩm Tế. Với nét đẹp kiến trúc độc đáo, và khung cảnh hữu tình của xứ Huế xung quanh, Lebadang Memory Space vừa là không gian lưu giữ di sản nghệ thuật của Lê Bá Đảng mà bất cứ ai yêu nghệ thuật cũng nên ghé thăm, vừa là điểm gặp gỡ, trao đổi của những người yêu nghệ thuật trong và ngoài nước, tiếp nối tinh thần sáng tạo mà ông theo đuổi.