Độc đáo phong vị 6 món ăn hoàng gia nổi tiếng trên thế giới

Ẩm thực hoàng gia từ lâu đã là biểu trưng của sự xa hoa, thanh cao và uy quyền. Hãy cùng WOWWEEKEND khám phá 6 món ăn mang “dòng dõi” quý tộc trên khắp thế giới, nơi mỗi nguyên liệu không chỉ tạo nên hương vị đặc biệt mà còn kể lại những câu chuyện thú vị về văn hóa, nghệ thuật và lịch sử vàng son của cả một triều đại.

Nem công - Chả phượng (Việt Nam)

Được xem là biểu tượng vương giả bậc nhất trong ẩm thực cung đình Huế, nem công - chả phượng thuở xưa gần như chỉ xuất hiện độc tôn trong các yến tiệc hoàng gia, sinh thần của vua hay lễ tiếp đãi sứ thần. Bên cạnh vẻ đẹp hình thức kiêu sa, giá trị của món ăn này còn được nâng tầm khi được chế biến từ những nguyên liệu quý hiếm.

Lúc bấy giờ, nem công được làm từ chính thịt đùi chim công giã nhuyễn, trộn riềng, tiêu, tỏi, mè và thính rồi gói lá chuối để lên men tự nhiên trong nhiều ngày nhằm tạo vị chua nhẹ đặc trưng. Còn chả phượng được chế biến từ thịt chim trĩ giã mịn với mỡ gà, nước mắm và gia vị, sau đó gói kín trong lá chuối rồi hấp cách thủy để chín giòn. Tinh túy thuộc hàng Bát Trân này cũng được hết lời ca tụng vì có nhiều dược tính, giúp giải độc cơ thể và hỗ trợ kéo dài tuổi thọ. Do đó, nem công - chả phượng còn được “trọng dụng” như bài thuốc bổ hữu hiệu cho các bậc đế vương.

Ngày nay, để bảo tồn động vật hoang dã, người ta đã biến tấu thành những nguyên liệu quen thuộc như thịt heo thăn, tôm, gà, giò sống và trứng nhưng vẫn giữ đúng kỹ thuật trình bày công phu của thời Nguyễn. Theo đó, nem công làm từ thịt và tôm băm trộn nấm, bún và gia vị, cuốn bánh tráng rồi chiên vàng, sau đó xếp thành thân chim công với đuôi xòe từ dưa leo hoặc đu đủ tỉa. Chả phượng được cuộn từ giò sống và rau củ trong lớp trứng mỏng, hấp chín rồi cắt khoanh, đầu và mào chim phượng tạo hình từ củ cải, cà rốt với ớt đỏ. Tổng thể đã làm nên một tác phẩm ẩm thực đậm vẻ đẹp thẩm mỹ.

Từ một đặc sản tiến vua, nem công - chả phượng giờ đây vẫn thường xuyên có mặt trong mâm cỗ Tết, giỗ chạp hay nhiều sự kiện trọng đại của người Huế. Món ăn này cũng gắn liền với ý niệm cát tường và mang theo ước vọng về một năm mới sung túc, bình an và mãi mãi xứng danh là di sản văn hóa trường tồn của mảnh đất cố đô.

Phật Nhảy Tường (Trung Quốc)

Được xem như biểu tượng quyền quý trong ẩm thực phương Đông, Phật Nhảy Tường thực chất là một món súp ra đời vào thời nhà Thanh và lúc bấy giờ chỉ được phục vụ trong tầng lớp quan lại hay yến tiệc chốn cung đình. Tương truyền, khi được nấu chín, hương thơm của món ăn này ngào ngạt đến mức lan xa đến những chùa chiền lân cận, để rồi một nhà sư vì không kìm lòng được mà đã “phá giới” và vượt tường xin nếm thử. Đó chính là giai thoại về tên gọi độc đáo của Phật Nhảy Tường.

Phật Nhảy Tường rất xứng danh là cao lương mỹ vị khi hội tụ hơn 30 nguyên liệu cao cấp, tiêu biểu như bào ngư, hải sâm, sò điệp, gân hươu, thịt gà, thịt vịt, thịt lợn, nấm đông cô, trứng cút, măng tươi… Cộng hưởng vào đó còn là 12 loại gia vị khác nhau, nổi bật nhất là rượu Thiệu Hưng, một loại rượu gạo cổ truyền của Trung Hoa.  

Quá trình chế biến cũng cực kỳ công phu khi mỗi thành phần đều được ngâm, chần, ướp riêng, xếp tầng cẩn thận trong thố đất nung dày thành, rồi hầm lửa liu riu từ 6-8 giờ đồng hồ để tất cả hương vị thấm sâu vào nhau. Trong thời gian đó, nắp thố cũng phải được đậy kín để ngăn không cho mùi thơm thoát ra. 

Chính tay nghề bậc thầy của người đầu bếp đã tạo nên một tinh túy ẩm thực với nước dùng màu hổ phách sánh mịn và tỏa ra những tầng vị phong phú. Ấy là vị nồng đậm của hải sản, vị ngọt thanh của thịt xương xen lẫn với chút hương thơm thanh tao của thảo mộc. Khi thưởng thức, ta có thể cảm nhận được hậu vị ấm áp lắng sâu và không hề ngấy ngán. Đặc biệt, món ăn đắt đỏ này còn giúp tăng cường hệ miễn dịch, làm đẹp da, bổ thận tráng dương, thậm chí hỗ trợ phòng ngừa ung thư và bệnh tim mạch. 

Lẩu Sinseollo (Hàn Quốc)

Với hàm nghĩa là “nồi lẩu của vị thần tiên”, lẩu Sinseollo thực chất có xuất xứ từ Trung Quốc vào thời nhà Minh và nhà Thanh, về sau du nhập vào xứ sở kim chi trong thời Joseon và đã được biến tấu khéo léo để trở thành món ăn hoàng gia nổi tiếng của đất nước này.

Sinseollo khá đa dạng trong khâu chế biến khi sử dụng đến 25 thành phần khác nhau, thường gồm thịt bò, cá, hải sản, đậu phụ, trứng cùng với rau củ và các hạt dinh dưỡng. Điểm nhấn của món lẩu nằm ở chiếc nồi đồng chuyên dụng có ống trụ ở giữa để đặt than, giúp nước dùng luôn sôi nhẹ trong suốt bữa ăn. 

Tất cả nguyên liệu được sắp xếp trong nồi lẩu một cách vô cùng điệu nghệ và dụng công: Phần đáy nồi là thịt bò thái lát cùng củ cải trắng; các nguyên liệu chính đặt lên trên được trình bày đối xứng và dàn trải theo thứ tự màu sắc ngũ hành để tạo nên phần nhìn bắt mắt; tiếp đến là bò băm viên và hạt bạch quả được rải đều vào các khe hở; phần sát thành nồi là hạt óc chó, hạt thông, hạt dẻ. Cuối cùng, nhẹ nhàng rưới nước dùng ngọt mát lên nồi lẩu. 

Tổng thể món ăn không chỉ đem đến hương vị tinh tế, hài hòa mà còn tạo ra vẻ đẹp thị giác quyến rũ, phản ánh sự cân bằng âm và dương.

Bánh Victoria (Anh)

Bánh Victoria là món tráng miệng vang danh khắp xứ sở sương mù khi gắn liền với chính nữ hoàng Victoria. Tương truyền, bà rất chuộng dùng món bánh bông lan này trong những buổi thưởng trà chiều. Theo thời gian, bánh Victoria đã lan tỏa mạnh mẽ trong đời sống người dân và phủ sóng rộng rãi ở mọi bàn tiệc, mọi sự kiện đặc biệt, trở thành biểu tượng của một phong cách ẩm thực thanh lịch vượt thời gian.

Bánh Victoria kết tinh từ sự phối trộn hài hòa của 4 nguyên liệu chính gồm bơ, đường, trứng và bột mì. Thành phẩm sở hữu vẻ ngoài khá hấp dẫn với 2 lớp bánh bông lan mịn màng, thơm nức mùi vani được kẹp ở giữa bằng mứt dâu tây hoặc mâm xôi ngọt lịm, đồng thời phủ một lớp kem tươi béo ngậy và rắc chút đường bột lên bề mặt. 

Dù nghe có vẻ đơn giản nhưng món tráng miệng hoàng gia này lại được đánh giá là một trong những loại khó đạt đến độ hoàn hảo nhất trong nghệ thuật làm bánh của Anh. Chỉ cần sai lệch nhỏ về nhiệt độ, tỷ lệ nguyên liệu hay thời gian nướng, bánh có thể bị khô hoặc không nở đều. 

Ngày nay, bánh Victoria đã được biến tấu đa dạng để phù hợp với khẩu vị hiện đại. Theo đó, phiên bản truyền thống có thể điểm xuyết thêm siro rượu rum để tăng độ ẩm, quét kem bơ muối để tạo chiều sâu vị giác hay thậm chí kết hợp cả sốt trái cây xay nhuyễn, phiên bản không gluten dùng bột gạo, khoai tây hoặc hạnh nhân xay, phiên bản thuần chay dùng bơ thực vật và thay kem bằng sữa hạt… Dẫu được sáng tạo theo cách nào thì món bánh này vẫn không mất đi tinh thần nguyên bản đúng điệu của mình.

Tavuk Göğsü (Thổ Nhĩ Kỳ)

Thoạt nghe, chắc hẳn ai cũng sẽ sửng sốt khi biết Tavuk Göğsü là một món tráng miệng làm từ… ức gà. Món ăn này được “khai sinh” vào thế kỷ 15 trong cung điện Istanbul của Đế chế Ottoman. Lúc bấy giờ, khi hoàng đế đột ngột thèm đồ ngọt ngay giữa đêm nhưng trong bếp lại chỉ có nguyên liệu duy nhất là thịt gà, các đầu bếp đã tìm cách “hô biến” thật thông minh để nhào nặn ra được một món pudding sữa mịn màng, gần như át đi hoàn toàn vị gà. 

Điều làm nên “linh hồn” của Tavuk Göğsü nằm ở sự kết hợp mặn và ngọt cực kỳ táo bạo, đòi hỏi vị đầu bếp cũng phải tài tình trong công đoạn chế biến. Gà sẽ được luộc chín, xé thật mảnh rồi rửa sạch dưới nước lạnh nhiều lần nhằm loại bỏ mùi thịt, chỉ giữ lại những sợi tơ mềm để tạo độ dai nhẹ. Sau đó, chúng được trộn với sữa, đường và các hương liệu khác như chiết xuất vani hoặc quế. Hỗn hợp được nấu đến khi đặc lại và có độ sệt như pudding. Khi hoàn thiện, món ăn được cắt thành miếng vuông hoặc cuộn tròn và rắc chút bột quế lên trên.

Ta có thể cảm nhận được vị béo bùi, mềm mượt và cả độ dẻo mịn tinh tế khi thưởng thức bánh. Trong khi đó, phần thịt gà chỉ hiện diện như một bí mật của kết cấu. Không những ngon miệng, bánh còn rất bổ dưỡng, giàu protein và thường được các bậc phụ huynh dùng để "ngụy trang" thịt cho trẻ em. Ngoài ra, Tavuk Göğsü cũng có một biến thể phổ biến là Kazandibi, nơi pudding được nướng thêm để tạo lớp caramel vàng giòn ở đáy. 

Món pudding ức gà độc đáo này chính là minh chứng cho sự sáng tạo vô biên trong ẩm thực Thổ Nhĩ Kỳ và thể hiện được niềm tự hào về di sản văn hóa lâu đời của người dân nơi đây. 

Laal Maas (Ấn Độ)

Trước khi trở thành món ăn thượng hạng trong những bữa tiệc hoàng gia của Rajasthan, Laal Maas lại có phiên bản nguyên gốc là “Jungli Maas” - món thịt rừng dân dã của các chiến binh Rajput. Thuở ấy, họ đã dùng thịt thú săn được để nấu nhanh trên lửa trại cùng ớt khô và tỏi để khử bỏ mùi tanh. Về sau, Laal Maas đã “tiến hóa” khi các đầu bếp thay thế bằng thịt dê/cừu nuôi và nấu chậm hàng giờ trong nồi đất hoặc chảo gang.

Màu sắc đỏ thẫm rực rỡ của Laal Maas xuất phát từ ớt Mathania, một loại ớt đặc sản có vị cay nồng nhưng vẫn đượm vị ngọt tự nhiên. Khâu chế biến cũng rất tỉ mỉ, trong đó, nấu chậm chính là “chìa khóa”  nâng tầm món ăn này. Thịt được nấu trong hỗn hợp bơ ghee, yaourt, tỏi, gừng và nhiều loại gia vị như đinh hương, bạch đậu khấu, quế, từ đó tạo nên lớp nước sốt đỏ óng, sánh mịn. Trong quá trình nấu, thịt được hầm lâu để mềm và thấm trọn hương vị, khiến từng miếng thịt vừa đậm đà vừa dậy mùi thơm lừng. 

Laal Maas vì thế mang đến trải nghiệm ẩm thực khá táo bạo mà cũng rất tinh tế với vị cay dữ dội nhưng không lấn át mà đã được trung hòa với vị béo bùi của thịt hầm, vị chua nhẹ của yaourt cùng chút thơm dịu của thảo mộc. Để món ăn thêm hấp dẫn, ta có thể dùng kèm với bánh mì naan, roti hoặc cơm basmati. Laal Maas là một trong những món ăn thể hiện rõ rệt nhất bản sắc ẩm thực Ấn Độ, đồng thời còn phản ánh tinh thần mạnh mẽ của vùng đất sa mạc Rajasthan.